Plantacje bez pestycydów cz.1

Nigdy się nie osiągniemy dobrych plonów o wysokiej jakości, jeżeli nie zmienimy warunków w jakich rośliny rosną. A przede wszystkim jeśli nie zmienimy mentalności wielu sadowników i rolników zapominających o tym, że rośliny przeważnie rosną u nas w glebie kwaśnej i bardzo kwaśnej. W takich warunkach ich korzenie nie pobierają jednak składników mineralnych zarówno makro- jak i mikroelementów.

Przypominam o tym, aby niektórzy sadownicy nie byli zawiedzeni, że wprawdzie udało im się jakoś wiosną ochronić kwiaty przed mrozami, ale zawiązki nie zostały zapłodnione (choć długo wisiały na drzewach). Może tak się stać z powodu braku w ściankach zalążni - boru.

W pewnym znanym mi sadzie zawiązki opadły, a analiza gleby wykazała, że jej odczyn w strefie korzeni (w poziomie wymycia- „b” i wmycia – „c”) był bardzo kwaśny. W dodatku zasobność wapnia, fosforu, potasu i magnezu była niska. Również ilość mikroelementów (boru, miedzi, cynku) w strefie korzeni okazała się bardzo niska, manganu niska, a tylko żelaza dobra. Czym zatem miały odżywiać się drzewa, skoro zaniechano również wcześniejszego dokarmiania dolistnego?

Degeneracja gleby

Tymczasem mało który plantator wykonuje analizy gleby na makro- i mikroelementy z trzech poziomów profilu glebowego. Chcąc uniknąć kłopotów każdy powinien sprawdzić swoje sady, plantacje i pola pobierając próby gleby na określenie zawartości materii organicznej, odczynu, makroelementów oraz zawartość mikroelementów. Dopiero po otrzymaniu wyników przekona się w jakim stanie jest jego sad i przestanie dziwić się dlaczego uzyskuje gorsze plony od innych.

Na skutek nadmiernej eksploatacji gleby (monokultura, wysokie nawożenie sztuczne), procesy biologiczne zostają w niej zachwiane. Zaczynają wtedy przeważać procesy degeneracyjne nad regeneracyjnymi. Degeneracja - czyli siła niszczenia - wspiera rozpad, infekcje, powoduje choroby roślin oraz wyjałowienie. Z kolei jeżeli pozytywna mikroflora występuje w przewadze, to gleba jest zdrowa, wolna od patogenów chorobotwórczych i wydaje zdrowe plony o wysokiej wartości biologicznej. Tak więc kontrola nad procesami regeneracji i degeneracji należy w całości do mikroorganizmów.

Rola Efektywnych Mikroorganizmów

Na szczęście istnieje możliwość zregenerowania gleby za pomocą Efektywnych Mikroorganizmów (EM). Są to m.in. bakterie fotosyntetyczne, drożdże i bakterie kwasu mlekowego. Jeśli mają możliwość namnażania się w dostatecznym stopniu, powodują wysoki poziom antyutlenienia. Innymi słowy wzmacniają koncentrację energii. Ich aktywność stymuluje procesy regeneracji oraz intensyfikuje wzrost roślin. Wydzieliny tych mikroorganizmów zawierają bowiem duże ilości składników odżywczych (aminokwasów, witamin, kwasów organicznych), które bardzo korzystnie wpływają na zdrowotność roślin. A więc zastosowanie EM umożliwia nie tylko rezygnację ze stosowania chemii i ograniczenie podawania nawozów sztucznych, ale też powoduje lepsze wyniki plonowania.

Ponieważ Efektywne Mikroorganizmy stymulują procesy tworzenia antyutleniaczy przy korzeniach, wzrasta przez to odporność roślin, a korzenie nie gniją i nie obumierają. Dzięki temu rośliny łatwo i skutecznie pobierają wodę i substancje odżywcze z gleby. Zdrowy system korzeniowy jest też barierą dla patogenów chorobotwórczych powodujących odglebowe choroby roślin.

Dokarmianie dolistne

Z roku na rok coraz więcej plantatorów rezygnuje ze stosowania pestycydów. Można bowiem osiągnąć wysokie plony, o dobrej i bardzo dobrej jakości, stosując nawożenie oparte na analizach chemicznych gleby, Efektywne Mikroorganizmy oraz nawozy dolistne.

Bardzo ważnymi w produkcji są również nawozy typu „U”. Są to nawozy żywiące roślinę i zarazem utrudniające rozwój patogenów, bardzo przydatne np. w Integrowanej Produkcji Roślin Ogrodniczych i Rolniczych. Stosowane dolistnie już w krótkim czasie (kilka godzin po zabiegu) poprawiają stanu odżywienia się roślin. Z pewnością są one wielokrotnie efektywniejsze od nawozów stałych, stosowanych doglebowo (dokorzeniowo). Skuteczność dokarmiania dolistnego zwiększa się, jeśli ciecz użytkowa zawiera wiele składników. Na przykład skuteczność dokarmiania dolistnego azotem można zwiększyć wprowadzając do cieczy użytkowej siarczan magnezowy. Szybkość działania i efektywność dokarmiania dolistnego sprawia, że Integrowaną Produkcję Roślin można prowadzić prawidłowo nawet w niesprzyjających warunkach glebowo-klimatycznych - nawet wtedy, gdy wystąpią objawy niedoborowe na roślinach. Trzeba tylko wprowadzić korektę nawożenia poprzez dokarmianie dolistne, oczywiście przy optymalnej zasobności gleb w składniki pokarmowe.

***

Efektywność dokarmiania dolistnego nawozami „U” na wysokość i jakość plonu zależy w dużej mierze od fazy wzrostu rośliny. Zarówno badania ścisłe, jak i wieloletnia praktyka autora wskazują, że każda roślina w poszczególnych fazach wzrostu ma szczególnie duże wymagania pokarmowe na któryś z wielu składników pokarmowych. Dolistne dostarczanie ich w odpowiedniej fazie jest szczególnie istotne dla wzrostu plonu i poprawy jego jakości.

dr Bogdan Z. Jarociński

spec. I i II stop. w zakresie sadownictwa

MODR Warszawa - Oddział w Radomiu

Przyg. ade