MODR Warszawa:  ul. Czereśniowa 98, 02-456 Warszawa  | ikona 22 571 61 00 

Choroby zbóż przenoszone przez glebę i ziarno

Opłacalność uprawy zbóż w ostatnich dwóch latach stanęła pod dużym znakiem zapytania. Duży spadek cen - zwłaszcza po ostatnich żniwach - sprawił, że rolnicy zadają sobie pytanie: co robić? Aby plony przynosiły zysk a jednocześnie zbierane zboże było dobrej jakości, przede wszystkim musi być wolne od chorób.

 

Ważnym aspektem jest też duży udział zbóż w zasiewach, na dzień dzisiejszy stanowi on ponad 70 proc. areału gruntów rolnych, co rzecz jasna nie sprzyja zdrowotności. W dodatku w wielu gospodarstwach uprawiających zboża w sposób intensywny, preparaty zwalczające choroby dobiera się nieprawidłowo a rolnicy często wykonują oprysk dopiero w czasie wystąpienia choroby, gdy jest już na to za późno.

 

 

 

***

 

Zacznijmy więc od samego początku, czyli do zaprawiania ziarna. Jest ono jedynym sposobem zapobiegania i zwalczania chorób przenoszonych wraz z ziarnem oraz porażających zboża już podczas kiełkowania. Nie ma możliwości zwalczania ich podczas wegetacji zbóż, dlatego należy zaprawiać wszystkie zboża - także żyto i pszenżyto.

 

Choroby zwalczane dzięki zaprawianiu ziarna to m.in.: zgorzele siewek, zgorzel podstawy źdźbła i korzeni, zgorzel podstawy źdźbła, pleśń śniegowa, pałecznica zbóż i traw. Występują one czasem już od początku wegetacji i powodują w efekcie np. przerzedzenie wschodów, słabe zimowanie a później przedwczesne bielenie kłosów, wyleganie zbóż, obniżenie Masy Tysiąca Ziarn, śniecie (cuchnąca, karłowa), głownie (pylące, zwarta, źdźbłowa), pasiastość liści jęczmienia - ujawniające się zwykle dopiero w pełni wegetacji roślin lub przy zbiorze, a powodujące duże straty w jakości i wysokości plonu.

 

 

 

Tabela 1. Przykładowe zaprawy dla zbóż

 

 

 

ZAPRAWA

 

ZWALCZANE CHOROBY

DAWKA NA 100Kg  ZIARNA

KOSZT NA 1 Ha

Baytan Universal

0.94 FS

głownie, śniecie, pałecznica, pleśń śnieg., zgorzele siewek, mączniak, plamistość siatk., rdza brunatna, rynchosporioza

400 ml

70.

 

Ferrax 440 SC

głownia, pasiastość liści, mączniak, rdze, plamistość siatkowa, rynchosporioza

 

400 ml

 

 

Jockey 201 FS

zgorzel podstawy źdźbła,

głownie, śniecie, zgorzele siewek

 

450 ml

 

Latitude 125 FS

 

zgorzel podstawy źdźbła

200 ml

+ inna zaprawa

 

160.

Premis Total 325 FS

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek,

150-200 ml

 

Raxil Gel 206

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek

500 ml

45.

 

Sarox T 500 FS

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzel siewek, pasiastość liści

 

300 ml

 

 

Tribenoks 330 FS

głownie, śniecie, pleśń śnieg., zgorzele siewek, pasiastość liści, rynchosporioza, plamistość liści

 

200 ml

 

65.

 

Vincit 050 FS

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek, pasiastość liści, rynchosporioza

 

200 ml

 

40.

 

Vitavax 200 FS

śniecie, głownie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek, pasiastość liści

 

300 - 350 ml

 

40.

Zaprawa Funaben T

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek

200 g

30.

Zaprawa Oxafun T

75 WS

głownie, śniecie, pleśń śniegowa, zgorzele siewek,

 

200 g

 

35.

 

***

 

Właśnie rusza wegetacja roślin, w kwietniu zboża zakończą krzewienie i strzelą w źdźbło. Początek fazy strzelania w źdźbło jest okresem niebezpiecznym pod względem zdrowia roślin - wtedy właśnie zaczynają się infekcje wielu grzybów.

 

Prawidłowe i skuteczne zwalczanie chorób wywoływanych przez grzyby wymaga doboru właściwego fungicydu, zarówno pod względem zwalczanych chorób, panujących warunków pogodowych, jak i użycia go w odpowiedniej dawce i terminie. Zanim zastosuje się określony środek na polu, trzeba bardzo dokładnie zapoznać się z jego etykietą-instrukcją stosowania, żeby sprawdzić spektrum zwalczanych chorób, terminy jego stosowania, dawkowanie i inne zalecenia - np. dotyczące prewencji czy karencji.

 

Bardzo poważnym problemem przy zwalczaniu fuzarioz jest odporność grzybów na fungicydy. Standardowe, dzikie typy tych grzybów, bardzo często w ogóle już nie występują w przyrodzie. Wskutek mutacji na niektóre ich gatunki do niedawna skuteczne środki ochrony roślin przestały działać, na inne wciąż jeszcze działają, ale w znacznie zwiększonej dawce niż do tej pory. Na przykład w przypadku septoriozy, która szybko mutuje, obowiązuje zasada, aby każdą substancję aktywną w miarę możliwości stosować tylko raz.

 

Bardzo istotny jest także dobór preparatów, które w swoim składzie zawierają związki czynne wciąż skutecznie zwalczające choroby grzybowe oraz stosowanie ich zgodnie ze strategią zapobiegającą wykształcaniu się na nie odporności ze strony patogenów grzybowych.

 

 

 

Tabela 2: Przykładowe fungicydy do zwalczania  chorób grzybowych.

 

 

 

Przykładowe fungicydy zalecane do zwalczania chorób podstawy źdźbła oraz chorób liści

Nazwa fungicydu

Zalecana dawka na ha

Łamliwość źdźbła

Fuzaryjna zgorzel

Choroby liści

Alert 375 SC

1l

+

+

+

Atak 450EC

1l

+

-

+

Bumper Super 490EC

1l

+

-

+

Bavistin 500 WG

0,5 kg

+

+

+

Chrizma 207EC

1,5l

+

+

+

Escudo Forte 375 CS

1l

+

+

+

Funaben 500 SC

0,4l

+

-

+

Jubel TT 483 SC

1,2-1,5 kg

+

+

+

Karben 500 SC

0,4-0,5l

+

+

+

Mirage 450 EC

1 L

+

-

+

ProRok450 EC

1 L

+

-

+

Radius 45 WG

1,2-1,5

+

+

+

Sarfun 500 SC

0,4

+

+

+

Siarkol K 1000 SC

2,5 L

+

-

+

Sportak Aalpha 380 EC

1,5 L

+

+

+

Sumi-Karben 500 SC

0,4 L

+

+

+

Tiokol K500 SC

5 L

+

 

+

Topsin M 70 WP

1-1,4 kg

+

+

+

Topsin M 500 SC

1,4

+

+

+

Unix 75 WG

1 kg

+

-

+

 

 

 

***

 

Wymienione środki ochrony roślin  stanowią  podstawę w podejmowaniu decyzji dotyczących ochrony przed chorobami, przy jednoczesnej lustracji pól (minimum 2- 3 razy w tygodniu od fazy 29-32), obserwacji prognozy pogody, a także trafnej diagnozie i ocenie zagrożenia przez poszczególne patogeny. Dopiero po ocenieniu zagrożenia dobieramy właściwe preparaty, ich dawkę, a także termin wykonania zabiegu. W obecnej sytuacji  tylko profesjonalne podejście gwarantuje nam wysoką skuteczność zwalczania chorób. Odpowiednia staranność prowadzonych działań pozwoli Państwu uzyskać wysoki plon ziarna o bardzo dobrych parametrach technicznych, biochemicznych i biologicznych.

 

 

 

Krzysztof Rzewuski

 

MODR w Warszawie

 

Oddział Siedlce

 

Przyg. A.D.

  • Mazowiecki Ośrodek Doradztwa Rolniczego

    Dyrektor MODR Warszawa: Sławomir Piotrowski
    Zastępca Dyrektora MODR Warszawa: Tomasz Skorupski
    Zastępca Dyrektora MODR Warszawa: Adam Tarkowski

    ul. Czereśniowa 98, 02-456
    tel. 22 571 61 00 | fax. 22 571 61 01
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 700 - 1500

  • MODR Warszawa Oddział Bielice

    Dyrektor Oddziału: Krzysztof Szumski

    Bielice 19, 96-500 Sochaczew 
    tel. 46 862 00 40 | fax.46 862 00 52
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 700 - 1500

  • MODR Warszawa Oddział Ostrołęka

    Dyrektor Oddziału: Bogdan Bagiński

    ul. Targowa 4, 07-410 Ostrołęka,
    tel. 29 760 03 69 - fax. 29 769 49 53
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 700 - 1500

  • MODR Warszawa Oddział Płock

    Dyrektor Oddziału: Wojciech Banaszczak

    ul. Zglenickiego 42 D, 09-411 Biała
    tel./fax: 24 269 77 00
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 700 - 1500

  • MODR Warszawa Oddział Poświętne w Płońsku

    Dyrektor Oddziału: Jarosław Grabowski

    ul. H Sienkiewicza 11, 09-100 Płońsk
    tel: 23 663 07 00, fax: 23 662 99 50
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek: 700 - 1500

  • MODR Warszawa oddział Radom

    Dyrektor Oddziału: Marcin Kaca

    ul. Chorzowska 16/18, 26-600 Radom,
    tel./fax 48 365 02 06 wew. 104
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 730 - 1530

  • MODR Warszawa Oddział Siedlce

    Dyrektor Oddziału: Józef Jan Romańczuk

    ul. Kazimierzowska 21, 08-110 Siedlce
    tel. 25 640 09 11, fax. 25 640 09 12
    e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

    Godziny urzędowania: poniedziałek - piątek, 700 - 1500

Odwiedź stronę: Krajowe Dni Pola 2022

Copyright 2011 - 2022 MODR | Przeglądając stronę, akceptujesz naszą politykę prywatności.